Luật sư lên tiếng phân tích trách nhiệm bồi thường vụ đào móng khiến 2 căn nhà liền kề n:ứt to:ác: “Giải thích cạn kẽ, chi tiết, quá hợp lý luôn”

Những ngày gần đây, một sự cố xây dựng xảy ra tại tổ dân phố Dân Chủ, phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh đang thu hút sự quan tâm của dư luận.

Theo thông tin ban đầu, sáng 3/6, gia đình ông Nguyễn Văn C. tiến hành đào móng để xây dựng công trình tại số 31 đường Thánh Thiên. Trong quá trình thi công, việc đào móng sâu được cho là đã ảnh hưởng đến công trình liền kề, khiến căn nhà số 33 xuất hiện tình trạng nghiêng lún nghiêm trọng, nhiều mảng tường nứt lớn.

Công trình bị ảnh hưởng xuất hiện nhiều vết nứt lớn ở mặt tiền và tường nhà. Một số vị trí bê tông bong tróc, kết cấu công trình có dấu hiệu biến dạng và nghiêng về phía hố móng đang thi công, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.

Trước diễn biến trên, lực lượng chức năng đã nhanh chóng phong tỏa khu vực, đồng thời tổ chức di dời khẩn cấp khoảng 10 hộ dân ra khỏi vùng ảnh hưởng nhằm bảo đảm an toàn về người và tài sản. Đến sáng 4/6, các lực lượng chức năng phối hợp cùng người dân tiến hành tháo dỡ 2 căn nhà bị hư hỏng nặng để phòng ngừa nguy cơ phát sinh sự cố tiếp theo.

Liên quan đến vụ việc, nhiều ý kiến đặt ra câu hỏi về trách nhiệm pháp lý cũng như nghĩa vụ bồi thường đối với các chủ sở hữu nhà ở bị ảnh hưởng bởi hoạt động thi công xây dựng.

Trao đổi về vấn đề này, TS, luật sư Đặng Văn Cường – Trưởng Văn phòng Luật sư Chính Pháp thuộc Đoàn Luật sư TP. Hà Nội cho biết, đây là sự cố có thể phát sinh trong thực tế, nhất là tại các khu vực đô thị, nơi mật độ xây dựng cao, nền địa chất yếu hoặc có nhiều công trình liền kề đã xuống cấp.

Theo luật sư, trong các trường hợp thi công làm ảnh hưởng đến công trình xung quanh, việc xác định nguyên nhân, mức độ thiệt hại và trách nhiệm của các bên liên quan sẽ là cơ sở quan trọng để xem xét nghĩa vụ bồi thường theo quy định của pháp luật.

Theo luật sư Cường, khi xảy ra sự cố khiến công trình lân cận bị hư hỏng hoặc đổ sập, cơ quan chức năng thường sẽ yêu cầu tạm dừng thi công để kiểm tra hồ sơ thiết kế, điều kiện xây dựng và các yếu tố bảo đảm an toàn. Đồng thời, các cơ quan chuyên môn sẽ đánh giá đặc điểm địa chất, kết cấu và chất lượng của những công trình bị ảnh hưởng nhằm xác định nguyên nhân, mức độ thiệt hại và trách nhiệm pháp lý của các bên liên quan.

Luật sư cho rằng không phải mọi sự cố phát sinh từ hoạt động xây dựng đều xuất phát từ lỗi của chủ đầu tư hoặc đơn vị thi công. Việc xác định trách nhiệm phải căn cứ vào nhiều yếu tố như thiết kế công trình, phương pháp thi công, điều kiện xây dựng cũng như việc tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật. Trong một số trường hợp, nguyên nhân có thể đến từ nền địa chất yếu hoặc bản thân công trình lân cận đã xuống cấp, không còn bảo đảm an toàn.

“Nếu công trình được cấp phép đầy đủ, thi công đúng thiết kế, tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật và các biện pháp bảo đảm an toàn nhưng sự cố vẫn xảy ra do những yếu tố không thể lường trước thì có thể xem xét xác định chủ đầu tư và đơn vị thi công không có lỗi”, luật sư Đặng Văn Cường phân tích.

Tuy nhiên, nếu kết quả xác minh cho thấy chủ đầu tư hoặc đơn vị thi công vi phạm quy định pháp luật như xây dựng không phép, thi công không đúng giấy phép, không bảo đảm các tiêu chuẩn kỹ thuật hoặc áp dụng biện pháp thi công thiếu an toàn dẫn đến thiệt hại cho các công trình lân cận thì phải bồi thường toàn bộ thiệt hại phát sinh. Trường hợp lỗi thuộc về nhiều bên, trách nhiệm bồi thường sẽ được xác định tương ứng với mức độ lỗi của từng bên.

Dẫn quy định của Bộ luật Dân sự năm 2015, Trưởng Văn phòng Luật sư Chính Pháp cho biết người có hành vi xâm phạm tài sản, quyền và lợi ích hợp pháp của người khác gây thiệt hại thì phải bồi thường, trừ những trường hợp pháp luật có quy định khác. Nguyên tắc chung là thiệt hại thực tế phải được bồi thường đầy đủ và kịp thời.

Theo Điều 589 Bộ luật Dân sự, thiệt hại do tài sản bị xâm phạm bao gồm giá trị tài sản bị mất, bị hủy hoại hoặc hư hỏng; lợi ích gắn liền với việc sử dụng, khai thác tài sản bị mất hoặc giảm sút; chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại cùng các thiệt hại khác theo quy định của pháp luật.

“Việc bồi thường thiệt hại sẽ dựa trên nguyên tắc xác định hành vi gây thiệt hại và yếu tố lỗi. Thông thường, thiệt hại đến đâu sẽ phải bồi thường đến đó, trừ một số trường hợp đặc biệt được pháp luật quy định”, luật sư Cường cho biết thêm.

Từ các quy định hiện hành, luật sư cho rằng những hộ dân bị ảnh hưởng bởi sự cố xây dựng có thể căn cứ vào mức độ thiệt hại thực tế để yêu cầu bồi thường theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, trách nhiệm bồi thường chỉ được đặt ra khi xác định được yếu tố lỗi của bên gây thiệt hại và khả năng thực hiện nghĩa vụ bồi thường theo quy định.